Oma was altijd heel lief, intelligent, vol vechtlust en zelfstandig. En superdol op opa Piet. Toen opa doodging, na 45 jaar samen, ging ze ondanks alles gewoon door. Zonder klagen. Gewoon doen. Dat vond ik heel dapper. Verandering is altijd moelijk.

Oma gleed een beetje af de laatste jaren. Dat wist ze verdomd goed verborgen te houden voor mijn moeder en tante. Dus behalve lief, intelligent en zelfstandig, is ze ook een beetje eigengereid. De door ons geregelde huishoudelijke hulp belde ze stiekem af. Op afspraken met de huisarts kwam ze gewoon niet opdagen, om daarna mijn moeder te bellen met: “Nee, was allemaal goed hoor bij de arts, niets aan de hand, je stelde je weer aan”. Medicijnen werden niet ingenomen. Boodschappen niet meer gedaan, het huishouden ook niet. Oma werd beetje muffig. Dun ook.

“Ik kan niet meer voor mijzelf zorgen”

En toen viel oma. Pas na een dag werd ze gevonden, uitgedroogd en in de war. Oma naar het ziekenhuis. Gelukkig had ze niets gebroken. Na een week wazigheid krabbelde ze er weer een beetje bovenop en zei: “ik kan niet meer voor mijzelf zorgen”.

Dat was een enorme stap voor oma, die áltijd voor zichzelf heeft gezorgd en die op haar 74ste nog blij in het vliegtuig naar China stapte om haar zus (ook zo’n zelfstandig exemplaar) op te zoeken.
Dappere oma, toegeven dat het niet meer gaat.

Waar kan oma nog heen?

Daar sta je dan met oma, want oma kan niet meer naar huis. Maar oma mag ook niet naar een verpleegtehuis. “Niet slecht genoeg”, zeggen de artsen. Niet slecht genoeg… oma bleek al maanden 18 uur per dag in bed te liggen, omdat ze uitgeput is door een chronische darmontsteking. Hoe slecht moet het met je gaan? Sinds 1 januari zijn de regels anders: alleen als je halfdood bent mag je nog naar een verpleegtehuis. En bejaardentehuizen worden en masse gesloten, dus ook daar kan oma niet terecht. Een serviceflat? De huur daarvoor is meer dan haar WAO.

Wat je dan wel moet met oma, zeggen ze niet er niet bij. Eigenlijk moet oma naar mijn moeder, zegt de wet WMO. Mijn moeder werkt fulltime, haar man ook, en samen hebben ze de zorg voor een puber (niet ik). Oma kan niet bij mijn moeder. Ook niet bij mijn tante: die woont afwisselend in Den Haag en in Haarlem. Moet oma dan mee, heen en weer in de trein?

Dit voelt zo hulpeloos en hopeloos. Niet weten hoe we nu verder moeten. Oma thuis achterlaten? Met misschien een paar uur huishoudelijke hulp per week? Elke dag naar oma om haar te wassen, eten te geven en het huis schoon te maken? Misschien haalbaar als je een enorme familie hebt en een grote vriendenkring, maar niet als je maar met z’n drieën bent. Dat gaat niet. De stress die dit mijn moeder en tante oplevert is enorm, de dagtaak van “leuren met oma” ook. Werk lijdt eronder, echtgenoten en vriendjes lijden mee.

List en bedrog!

Als oma nou heel ziek was, een gebroken heup, gecombineerd met zware dementie en het liefst nog iets naars, een stoma of zo, dan was er geen probleem. Misschien moeten we oma voor de trein duwen? Niet te hard, want we houden van haar. Maar een beetje? Zodat ze in alle rust nog even verder kan?

Of anders! Of anders! Oma vertellen dat ze moet doen of ze dement is! Gewoon zeggen dat je het allemaal niet meer weet oma, en dat je zo Piet gaat bellen. Want Piet, die haalt je zo wel op uit dit rare hotel.

Oma kan nergens meer heen en wij weten het ook niet meer. Jullie?

één antwoord

  1. Esther Lilyrose

    Wouw… Ik wist niet dat het zó erg gesteld was tegenwoordig! Ik ben er wel voor om oma's en opa's in huis te halen, maar als het op medische verzorging aankomt, kan ik toch ook niets voor hen betekenen.. Ik ga geen injecties toedienen of dingen verbinden. Bizar dat het zo moet, terwijl zij degenen zijn die ons altijd verzorgd hebben.

    Beantwoorden

Zeg er maar wat van