Wanneer je op Twitter een artikel ziet langskomen dat heet “The Likely Cause of Addiction Has Been Discovered, and It Is Not What You Think”, dan kijk je even, toch?

Het boek waar dit artikel op gebaseerd is, is “Chasing The Scream: The First And Last Days of the War on Drugs” van Johann Hari en is gericht op een andere aanpak van drugsbestrijding. Wat mij zo raakt aan dit artikel is de conclusie van deze politieke journalist: alleen met het tonen van onvoorwaardelijke liefde kunnen verslaafde mensen geholpen worden.

Een rat in een kooitje

Samengevat stelt Hari in zijn boek, en in dit artikel, dat de verklaring die al jarenlang voor drugs- en andere verslavingen is gegeven niet klopt. Die verklaring is dat, als je maar lang genoeg bepaalde drugs gebruikt, je lichaam verslaafd raakt. Dan wordt het dus een zware strijd om te stoppen met die drugs. Deze overtuiging, zo legt Hari uit, is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek met behulp van ratten. Iedere rat werd apart in een kooitje opgesloten waar twee flessen water aan vastzaten. De ene fles bevatte gewoon water, de andere fles bevatte water waar heroïne of cocaïne aan toegevoegd was. De rat bleef uiteindelijk kiezen voor het drugs bevattende water en gaf zichzelf daarmee een overdosis.

Rat Park

In de jaren ’70 was er een professor die dit onderzoek in twijfel trok omdat de ratten die gebruikt werden alleen, afgesloten van anderen, in een kooitje zaten en dus niets anders konden doen dan dat water (met drugs) drinken. Deze professor, Bruce Alexander, bouwde het ratten-walhalla ‘Rat Park’ en kwam er zo achter dat de sociale interactie van ratten in een ’normale’ omgeving verhinderde dat de ratten verslaafd raakten aan het drugs bevattende water.

De band met andere mensen

Nu is het sociale leven van ratten lastig te vergelijken met dat van mensen, maar Hari beschouwt de Vietnam oorlog als een mooi menselijk ‘experiment’. Volgens onderzoek was zo’n 20 procent van de Amerikaanse soldaten in Vietnam verslaafd geraakt aan heroïne – de drug die daar blijkbaar net zo gemakkelijk te verkrijgen was als kauwgum. Uit hetzelfde onderzoek kwam ook naar voren dat 95 procent van die verslaafde soldaten bij hun terugkeer in Amerika stopte met het gebruiken van heroïne. Ofwel: zodra ze terug waren in hun ‘normale’ omgeving en weer een band met andere (niet verslaafde) mensen konden creëren was er voor deze verslaafden geen reden meer om aan die verslaving toe te geven. Hari: “So the opposite of addiction is not sobriety. It is human connection.”

Natuurlijk hadden de verslaafde soldaten ook een band met andere soldaten in Vietnam. Vandaar dat Hari de ‘normale’ omgeving benadrukt, waarbij het gebrek aan oorlog en rondvliegende kogels bijdroeg aan het stoppen met heroïne te gebruiken.

Een andere kijk

Hari concludeert dat “…for too long, we have talked exclusively about individual recovery from addiction. We need now to talk about social recovery — how we all recover, together, from the sickness of isolation that is sinking on us like a thick fog.” Hij geeft toe dat dit ook betekent dat we met z’n allen anders naar verslaafden moeten kijken en hen beter kunnen omarmen (letterlijk) in plaats van te blijven afstoten.

Voor de maatschappelijke kant van dit verhaal ben ik vooral blij met de bevestiging die de alternatieve kijk op verslavingen geeft: mensen zijn veel sterker dan ze denken en met liefde bereik je meer. Hoe kijk jij hier tegen aan?

Zeg er maar wat van